De vraag naar banden verandert. Nieuwe regelgeving dwingt transporteurs om beter na te denken over de bandenkeuze. Voor fabrikanten, specialisten en leveranciers zijn het uitdagende tijden. Alleen door zich constant aan te passen aan de nieuwe omstandigheden kunnen zij overleven.
Overleven is aanpassen. Dit inzicht, wereldkundig gemaakt door Charles Darwin, is van grote mate van toepassing op de wereld van truck- en trailerbanden. “Economische groei, winstgevendheid en zakelijk succes blijven essentieel, maar om deze te balanceren met verantwoordelijkheid voor het milieu en maatschappelijke verwachtingen zorgt voor een nieuw niveau van complexiteit, vooral tussen de steeds toenemende regelgeving en eisen aan rapportage”, stelt Bridgestone. Hierin staat het bandenmerk niet alleen. Alle partijen in de markt voelen dit.
Rolweerstand
De invoering van de VECTO-score is een grote verandering voor de transportsector. VECTO. Deze afkorting staat voor Vehicle Energy Consumption Calculation Tool. Het is een simulatieprogramma dat de uitstoot van een vrachtwagen kan berekenen aan de hand van een reeks parameters. Banden spelen hierin een grote rol. Een lage rolweerstand zorgt voor een lager verbruik en dus minder uitstoot. Dit geldt voor banden op zowel de trekker als de trailer. Waar transporteurs vroeger vooral naar de prijs van een band keken, is nu ook belangrijk hoe energiezuinig een band is.
Naast de VECTO-score staat ook de Euro-7 norm in de startblokken. Anders dan de voorgaande Euro-normen kijkt deze niet alleen naar de uitstoot uit de uitlaat. Ook de uitstoot van remstof en rubberdeeltjes van de banden wordt nu gemeten en beperkt. Met alle gevolgen van dien voor bandenfabrikanten. Zij moeten banden ontwikkelen die zowel een lage rolweerstand hebben als voldoende grip. De banden moeten bovendien slijtvast zijn en weinig rubberdeeltjes uitstoten, waarbij ze wel veilig zijn en geschikt voor de werkzaamheden die de vrachtwagen verricht.
Meer regels
“Al in de jaren ‘90 was Michelin hiermee bezig. Eigenlijk zijn wij de uitvinder van de band met de lage rolweerstand”, stelt Jos Swint, Public Affairs Officer bij Michelin Benelux. “Toen waren we nog roepende in de woestijn. Ondertussen ondersteunt de wetgeving ons geloof in de energiezuinige band.” Volgens Swint gaat het veel verder dan VECTO. Hij noemt ook de rapportageverplichting CSRD en de aankomende Euro 7-normering voor vrachtwagens. Hij stelt: “Er zijn de laatste tijd steeds meer ontwikkelingen en steeds meer regels.”
De bandenindustrie speelt overigens zelf een grote rol bij het maken van die regels. In zijn rol als Public Affairs Officer zit Swint regelmatig met de politiek aan tafel. “Michelin is erg enthousiast over de huidige ontwikkelingen. Wij juichen de verduurzaming toe”, stelt hij. “De doelen zijn ambitieus, dus we moeten ervoor zorgen dat de wetgeving wel te implementeren is. De regels uit Brussel moeten simpel zijn. Daar moeten we voor zorgen.” Ook Bridgestone geeft aan actief mee te werken in het ontwikkelen van nieuwe regelgeving. Door mee te werken zijn de bandenfabrikanten onderdeel van de ontwikkeling.
Fabrikanten reageren op de ontwikkelingen met een pro-actieve en klantgedreven strategie. Bridgestone verwoordt het zo: “We breiden ons aanbod uit, versnellen de ontwikkeling en breiden onze partnerschappen uit, zowel met OEM’s als met vloten.” De vraag naar energiezuinige banden komt namelijk niet alleen van vrachtwagenfabrikanten. Steeds meer vervoerders vragen naar banden met een goed energielabel. Voor hen is de TCO van het hele voertuig leidend, niet alleen de kosten van de band.
Een gunstige VECTO-score heeft namelijk grote invloed op de kosten van een voertuig. Niet alleen omdat het brandstofverbruik lager is, maar ook de hoogte van de Duitse Maut en de Nederlandse vrachtwagenheffing wordt bepaald door de VECTO-score. “In de nabije toekomst kan het energielabel wel eens zwaarder kunnen gaan wegen dan de aanschafprijs”, stelt bandengroothandel Reedijk Banden Import (RBI). “Samen met onze partners zetten wij in op innovatie en samenwerking om voorop te blijven lopen in deze transitie. Door tijdig te anticiperen op de aankomende regelgeving, kunnen wij onze klanten voorzien van banden die niet alleen aan de normen voldoen, maar ook bijdragen aan lagere operationele kosten en een duurzamere transportsector.”
“Vervoerders maken een afweging tussen verschillende factoren. Met name grote ondernemingen nemen alle facetten in ogenschouw”, vertelt Wim Reijmerink, directeur van Truck Tyre Partner Benelux (TTP). “Voor een chauffeur is de grip heel belangrijk. Daarnaast telt de uitstoot en de rolweerstand mee. Ook is natuurlijk de kilometerprestatie van belang. Kleine ondernemingen kijken nog vooral naar de prijs en hoe lang een band mee gaat. Zij vertrouwen erop dat hun leverancier banden levert die aan alle eisen voldoen.”
Banden wisselen
De fabrikanten maken zich wel zorgen om het aanpassen van banden na levering. Vervoerders zijn vrij om andere banden te monteren nadat een vrachtwagen is afgeleverd. Dit beïnvloedt de VECTO-score niet. Zowel Michelin als Bridgestone pleiten voor meer regelgeving op dat gebied. De hoop is gevestigd op het Digital Product Passport (DPP), onderdeel van het Ecodesign for Sustainable Product Regulation (ESPR). In dit digitale paspoort liggen alle karakteristieken van een product vast, en bepaalt dus ook welke banden er toegestaan zijn om aan de voorwaarden te voldoen.
Inzicht in data speelt hierbij ook een grote rol. Als een vervoerder ziet welk type band voor hem de minste kosten oplevert, dan zal hij die kiezen. Gegevens van banden zijn onderdeel van de enorme stroom aan voertuigdata die gegenereerd wordt. Alles is aan elkaar gekoppeld. Ook hier zijn banden niet meer los te zien van de rest van het voertuig. Verschillende fabrikanten bieden dan ook hun eigen telematica-oplossingen aan, zoals Webfleet van Bridgestone.
“Fabrikanten zien hun verantwoordelijkheid”, stelt Reijmerink. “Zelfs Aziatische merken zijn zich ervan bewust dat zij moeten voldoen aan de Europese eisen.” Dankzij Amerikaanse importheffingen richten meer Aziatische partijen zich op Europa. Steeds vaker maken zij afspraken met grote distributeurs en zelfs transportbedrijven voor het leveren van banden. Tussenpersonen worden hierbij buiten spel gezet. Reijmerink: “Het recht van de sterkste geldt hier.”
Materiaalkunde
Ondertussen zetten alle fabrikanten zich in om de beste band te ontwikkelen die aan alle wetgeving voldoet. “De nieuwe regels zijn voor iedereen gelijk, maar fabrikanten kijken op verschillende manieren naar de ontwikkelingen”, stelt Swint van Michelin. “Het draait uiteindelijk allemaal om de samenstelling van het rubber.” Alle fabrikanten zijn op zoek naar de perfecte rubber compound. Ook hier hebben ze te maken met strenger wordende regelgeving.
Waar transporteurs vroeger vooral naar de prijs van een band keken, telt nu ook hoe energiezuinig een band is.
Synthetisch rubber is afkomstig van fossiele bronnen: het gebruik hiervan moet worden afgebouwd.
Een logische stap zou het gebruik van natuurlijk rubber zijn, echter ook dit kent zijn beperkingen. Om het milieu te beschermen, is de productie van natuurlijk rubber gelimiteerd onder de EU Deforestation Regulation (EUDR). Fabrikanten moeten dus inzetten op alternatieven. Gerecycled rubber is hierbij een optie, maar ook andere materialen.
“Uiteindelijk draait alles om materiaalkunde”, aldus Swint. “Dankzij de nieuwe regelgeving zullen vooral veel slechte banden van de markt verdwijnen. Fabrikanten zullen moeten anticiperen en zich moeten aanpassen aan de wetgeving. De fabrikant die de beste band weet te ontwikkelen die aan alle nieuwe regels voldoet, is de winnaar van morgen.”